Yalan Yakalama Sanatı
Herkes yalan söyler. Ancak bazı yalanlar vardır ki insana zarar verir, mutsuz eder. Burada pembe ya da beyaz yalanlardan bahsetmeyeceğim. Burada art niyetle yapılan ve art niyetin gizlenmesi için söylenen yalanlardan bahsediyorum.
Yalanı uzun süre saklamak mümkün değildir. Kişi yalan söylediğinde stres seviyesi artar. Stres seviyesinin artmasıyla birlikte kişinin vücudu tepki verir. Bu tedirginlik genelde fiziksel olarak belli olur. Doğru yerlere bakıldığında ve doğru sorular sorulduğunda yalancıyı bulmak zor değildir. Karşınızdaki kişinin yalan söylediğini anlamak için aşağıdaki temel mekanizmaları inceleyebilirsiniz.
•ezberden cümleler
Yalan söyleyen kişi yalanını bir senaryo gibi yazar ve ezberler.
Yalan söyleyen kişi hikâyesini aynı kelimelerle ve cümlelerle ezbere anlatıyorsa. Zaman geçse de aynı cümlelerle tekrar ediyorsa yalan söylüyordur.
Sakın sürekli aynı şeyleri söylüyor demek ki doğruyu söylüyor diye düşünmeyin. Aksine yalancı bir papağan gibi yalanını tekrar ediyordur. Eğer doğruyu anlatıyorsa farklı kelimeler ve cümle yapılarıyla da doğruyu anlatabilir. Ezberden konuşması kendini belli eder.
Yalanı anlattırın ve ona inanmış gibi yapın. Aradan zaman geçince tekrardan konusunu açın. Aynı cümleleri ezbere kuruyorsa yalan söylüyordur.
•soruyla yanit verme
Yalan söyleyen kişi eğer sorularınıza soruyla karşılık veriyorsa. “Kimden duydun?, Ne zaman?, Nerde?” gibi bilin ki yalan söylüyordur. Beyni zaman kazanmak için soru sormaya başlar böylece mantıklı bir hikâye bulabilir. Soru sorma taktiği aynı zamanda konuyu dağıtma taktiğidir.
•hizli ama az konuşma
Eğer kişi normalde konuştuğundan daha hızlı konuşmaya başladıysa ancak az konuşuyorsa bilin ki yalan söylüyordur. Ses tonundaki ve hızındaki farklılıklar en kolay fark edebileceğiniz sinyallerdir. Hızlı konuşması gerginlikten, az konuşması ise cümlelerindeki yalanın ortaya çıkmasından korkmasını gösterir.
•gereksi̇z ayrintilarla konuşmak
Gereksiz ve fazla ayrıntılarla konuşuyorsa yalan söylüyordur.
Mesela “Neredeydin? “ sorusuna “Şeker ve süt bitmişti o yüzden markete gittim.” Şekerle sütün bitmiş olması gereksiz bir ayrıntıdır.
Beyin hikâyeyi(yalanı) daha gerçekçi kılmak için detaylar ekler. Detaylı bir yalan uydurmak için ilk ihtiyaç ayrılar eklemektir, bunlara inanmayın.
•kendi̇ yüzüne dokunma
Yalan ne kadar iyi olursa olsun vücut yalana tepki verir. Yalan söyleyen kişi istemsiz olarak yüzüne dokunmaya meyillidir. Özellikle ağzına çünkü bedeni ağzını kapatmak ister. Aynı şekilde burnuna da dokunabilir. Sizinle konuşurken suratına, saçına dokunuyorsa yalan söylüyor olabileceğini unutmayın.
•çikiş yollari arama
Özellikle erkekler yalan söylediklerinde istemsiz olarak kapıya ya da pencereye bakarlar. Çünkü beyinleri o an çıkış arar ve o ortamdan çıkma yollarını bulmaya çalışırlar. Çıkış rotası ararken bakacakları ilk yer kapı olacaktır. Eğer karşınızdaki kişinin en yakın çıkışa baktığını fark ediyorsanız bir risk olduğunu unutmayın.
•göz temasindan kaçiyorsa ya da göz temasini hi̇ç çekmi̇yorsa
Göz temasından kaçıyorsa gerginliği, göz temasını hiç kesmiyorsa kendini güvenilir göstermeye çalıştığındandır. Normalde yapmadığı ve size samimiyetsiz gelen her tepki sizin sinyalinizdir. Bunlardan en bariz olanı karşınızdaki kişinin göz kontağını nasıl kurduğudur.
•si̇zi̇nle arasina bi̇r mesefa koymaya çalişmasi
Yalan söyleyen kişi kendini koruma ihtiyacı hisseder bu nedenle vücudunu sizden uzağa çevirebilir, aranızdaki mesafeyi artırabilir ya da aranıza bir obje koyabilir.
Eğer ayaktaysanız bakacağınız ilk yer ayakları olsun. Ayaklarını başka bir yöne doğru çevirmesi kaçmak istemesinin sinyalidir.
Nereye bakacağınızı biliyorsanız yalanı yakalamak kolaydır.
Asıl olay yalanı yakaladıktan sonra başlar.
Olabildiğince sakin kalmaya çalışın.
Karşınızdakinin de hata yapabilecek bir insan olduğunu unutmayın. Yalanın büyüklüğüne ve sizi ne kadar etkilediğine karar verdikten sonra tepkinizi belli edin.
Karşınızdakinin neden yalan söylediğini düşünün arkasındaki neden nedir. Art niyet mi?, korku mu? , kıskançlık mı?, sevgi mi?...
Asıl önemli olan niyettir. Bunu asla aklınızdan çıkarmayın...
İçimizdeki hayvanı kucaklamalı ancak onunla savaşmayı asla bırakmamalıyız...
