Tükendim... Tükenmişlik Sendromu Nedir?
Günümüzün en yaygın psikolojik vakalarından biri olan “Tükenmişlik Sendromu” stres, iş yaşantısı, ev ve sosyal yaşam gibi hayatımızın birçok alanının etkisiyle ortaya çıkar. Tükenmişlik Sendromu önemsenmesi ve mutlaka tedavi edilmesi gereken psikolojik bir sorundur. Genellikle yoğun ve stresli bir iş yaşantısı içerisinde bulunan kişilerde görülen tükenmişlik sendromunda başarısızlık hissi, enerji düşüklüğü, bireyin kendini yorgun ve bitkin hissetmesi gibi problemler baş gösterir.
1974 yılında ilk olarak Herbert Freudenberger tarafından başarısızlık, yıpranmışlık, güç ve enerji düzeyinin azalması, bireyin içsel kaynaklarından oluşan tükenmişlik durumu olarak tanımlanmıştır. Tükenmişlik Sendromu, Dünya Sağlık Örgütü tarafından da Uluslararası Hastalık Sınıflandırma listesinde de yer almıştır.
Tükenmişlik Sendromu belirtileri nelerdir?
Bedensel ve duygusal tükenmişlik hissi, kişiyi esir alan olumsuz düşünceler, karamsarlık, basit işleri bitirmekte zorlanma, işten soğuma, umutsuzluk, kendini değersiz hissetme, azalmış mesleki özgüven, unutkanlık, dalgınlık, sürekli yorgunluk ve bitkinlik hissiyatı belirtiler arasındadır. Bu sorunların şiddetti, sendromun şiddetiyle paralel olarak artmaya devam eder. Tükenmişlik sendromu genelde ani bir şekilde gelişmez, yavaş yavaş ilerleyerek belirtiler göstermeye başlar. Bu sebeple belirli bir şiddete ulaşana kadar birey tedavi gerekliliğini hissetmeyebilir.
Tükenmişlik Sendromu yaşayan bir birey bu durumu nasıl aşabilir?
Tükenmişlik Sendromuna yol açan stres kaynaklarından olabildiğince uzaklaşılmalıdır.
Kişiler kaldıramayacakları ya da onlara fazla gelecek sorumluluk ve iş almamalıdır.
Gerektiğinde hayır diyebilmelidir.
Ev ya da iş yaşamında kişiyi memnuniyetsiz yapan unsurları değiştirmeye başlamalıdır.
Hata yapabileceğini kabul etmeli ve mükemmel olmaya çalışmamalıdır.
Kendi öz benliğini korumak amacıyla tükendiğini hissettiği anda dinlenmeli ve enerjisini yerine getirecek şeyler yapmalıdır. Seveceği bir hobi, spor, yürüyüş gibi aktiviteler önerilmektedir.
Profesyonel yardım alarak tedaviye başlamalıdır.
Tükenmişlik Sendromu başlangıçta küçük önlemlerle kendi kendine iyileşebilen bir durum olmakla birlikte tedavi edilmediğinde ilerleyerek çok daha ciddi boyutlu sağlık sorunlarına yol açabilmektedir. Tükenmişlik Sendromu uygun zamanda fark edilip, önlem alınmazsa iş kaybı, maddi kayıplar, ailevi ve sosyal hayatta sorunlar görülebilir. Bu nedenle eğer bireyde tükenmişlik sendromu mevcut ise bu sorunun erken dönemde teşhis edilmesi ve bir an önce tedavi planının oluşturulması, tedavi başarısı açısından çok büyük bir öneme sahip olduğu unutulmamalıdır.
