Prof. Dr. H. Tamer Dodurka

Su Birikintisinden Korkulur mu?

Beyaz önlüklü bir insanın yani veteriner hekimin aşı yaparak canını yaktığı ve istemeden korkuttuğu köpek daha sonraları tüm beyaz önlüklü ve gömleklilerden (örneğin aşçılardan) korkup kaçabilir. Tabi ki bu köpeğin aşçıdan neden korktuğunu çoğu kimse anlayamayacaktır. Biz buna “korkunun genelleşmiş hali” diyoruz.

Genelleşmiş korkuların nedenini anlamak zordur. Ancak, bu korkunun gelişimine tanık olursanız iş değişir tabi ki. Değerli Meslektaşım Onur BAYRAKTAR, Marmaris’teki kliniğinde böyle bir olaya tanık olmuş. Şöyle ki, Marmaris’te bir yağış felaketi yaşanmış, birçok evi su basmış, sel suları arabaları bile yerinden söküp uzaklara götürmüş, hatta belediye başkanı bile kurtarma çalışmaları esnasında mahsur kalmış.

Dışarıda bu felaket yaşanırken acaba klinikte neler yaşanmıştı? Sevgili Onur, “kliniğin alt katında köpekler için her türlü güvenlik önlemlerinin alındığını, bu katta, kameralarla gözetlenen oldukça konforlu köpek bölmeleri olduğunu, bu bölmelerden birinde ise “Şimşek” adlı bir Alman Çoban köpeğinin bulunduğunu” söyledi ve şöyle devam etti:

“Şimşek son derece akıllı, iyi eğitilmiş güzel bir köpekti; yemek ya da tuvalet zamanını bize hatırlatmak için havlamasının dışında sanki orda yokmuş gibi sessizdi. O, hepimizin çok sevdiği ve herkesin sahip olmak isteyeceği türden bir köpekti.”

“Yağmur esnasında, bir ara Şimşek’in havlama seslerini duyduk ve hemen kontrol için alt kata indik. Herhangi bir su basması riski olmadığı gibi o kata tek damla su dahi girmemişti. Ancak Şimşek’in davranışları çok garipti; Su kabını gözümüzün önünde devirdi ve yerden yalamaya başladı. Bir yandan da bize bakıyordu. Sonra kafesin içinde en uzak noktaya dayandı ve arka ayaklarının üzerinde durarak ön ayaklarını havaya kaldırdı.”

“Bir şeyden korktuğu ve bize bir şeyler anlatmak istediği kesindi. Biz dışarıdaki yağmurdan diye düşündük. Ama yine de bu tarz davranmasına pek fazla anlam verememiştik.”

“Bir süre sonra biz yağmura o kadar dalmışız ki, Şimşek’in havlamalarını neden sonra fark edebildik. İlk başta aralıklı havlıyordu, sonra sürekli ve inanılmaz telaşlı bir havlama başladı. Aşağıda bir şey oluyordu.”

“Çalışanlardan biri koşarak aşağı indi ve cuppppp....İmdatttt!”

“Alt katı su basmıştı. Aslında bina girişi ve çevresi yoldan yüksekti, merdivenle çıkılarak giriliyordu. Dolayısıyla pencerelerden su giremezdi. Ama alt katta tuvalet vardı ve sokaktaki kanalizasyon boruları aşırı suyu tahliye edemediğinden bizim klozetten su fışkırıyordu.”

“Biz aşağı inene kadar sular Şimşek’in ayaklarına kadar ulaşmıştı. O kadar korkmuştu ki, kafesi açtığımız gibi büyük bir panikle üst kata kaçtı.”

“Aslında Şimşek, bu olacakları önceden gayet iyi fark etmişti. Bize de anlatmaya çalışmıştı. Tabi ki biz Şimşek’in ne demek istediğini o an anlayamamıştık.”

“En büyük şansımız suların daha fazla yükselmemesi ve Şimşek’in boğulmaması oldu tabi ki.”

“Sonradan kamera kayıtlarına baktığımızda gördüklerimiz hayret vericiydi: İlk başta Şimşek, tıpkı su basmadan önce su kabını döküp suyu yaladığı gibi kafesine doğru gelen suları yalamaya çalışmış, sonrasında kafesin en sonuna dayanıp ön ayaklarını kaldırmış ve kameraya ya da üst kata doğru sürekli havlamış.”

“Şimşek, bizim yukarda olduğumuzu biliyordu. Ama bizim onu kurtarmaya neden gelmediğimizi anlayamamıştı. Bunu kameraya bakan gözlerinde görmüştüm. Gözleri, bize “Neredesiniz?” diyordu.”

“Şimşek yıllarca bize sahibiyle beraber gelmeye devam etti, bize küskün değildi ama bir daha asla alt kata inmedi. Hatta yolda su birikintisi bile görse etrafından dolanıyordu; yaşadıklarını asla unutmuyordu.”

Sevgili meslektaşıma, göndermiş olduğu ve benim de yorum katarak ilavelerde bulunduğum bu duygulu öykü için teşekkür ediyorum.

Bu olaydan çıkan sonuçlar:

Köpekler, aşçı örneğinde olduğu gibi su basması nedeniyle yaşadıkları korkuyu genelleştirip bütün su birikintilerinden de korkabilirler.

Köpekler bir davranışı boş yere yapmaz. Bunun bir anlamı mutlaka vardır.

Bizler köpekleri anlamak konusunda yetersiziz. Bu davranışları ben de görseydim hiç bir şey anlayamazdım.

Köpekler bizim onları anlamadaki yeteneksizliğimize anlam veremezler.

Köpekler bize benzemez, “onları anlamadık ya da kurtaramadık” diye bize küsmezler.

Basılı arşivden
Bu yazı ilk kez 4P1K Sayı 8 (Nisan 2019) sayısında yayımlandı.
ReklamTailtown
Prof. Dr. H. Tamer Dodurka
Yazar

Prof. Dr. H. Tamer Dodurka

Türk akademisyen, veteriner iç hastalıkları ve hayvan psikolojisi uzmanıdır. İstanbul Rumeli Üniversitesi'nin eski rektörü olan Dodurka, özellikle evcil hayvanların davranış bozuklukları ve köpek psikolojisi üzerine yaptığı… 4P1K’de 6 yazısı yayımlandı. Tüm yazıları

4P1K Bülten

Yeni yazılar e-postanıza gelsin

Yeni yazılar, haberler ve arşivden seçkiler; ayda iki kez, reklamsız ve kısa.